Páginas del blog Ría de Ribadeo

Mostrando entradas con la etiqueta Febrero. Mostrar todas las entradas
Mostrando entradas con la etiqueta Febrero. Mostrar todas las entradas

domingo, 1 de marzo de 2026

Ruta a la Charca Verde (La Pedriza, Sierra de Guadarrama)


Itinerario ida y vuelta: Centro de visitantes La Pedriza - Charca Verde - Centro de Visitantes

Distancia: 13,75 km.

Dificultad: baja

Tiempo: entre 5h y 6h (con paradas, y tiempo de comida)

La ruta de la Charca Verde es una de las más conocidas de la sierra madrileña. Se trata de un recorrido en el que, remontando un tramo del curso alto del río Manzanares, se llega hasta este peculiar paraje, una poza cuyo color da nombre al lugar. Además de ser un espacio de recreo en la naturaleza, hace años era también uno de los sitios serranos a los que los senderistas acudían en verano a refrescarse y darse un baño. No sólo en la Charca Verde, sino en las distintas pozas que el río forma en este tramo. Esta práctica, evidentemente, hoy en día está prohibida, y el lugar forma parte del Parque Nacional de la Sierra de Guadarrama.



A esta zona enclavada dentro de la vertiente madrileña de la Sierra de Guadarrama se la conoce como La Pedriza, debido a la gran cantidad y extensión de bloques y formaciones graníticas de diferentes tamaños y tipos. Es considerado el mayor conjunto granítico de Europa, y aquí tiene su origen la escalada madrileña, donde surgió a mediados del pasado siglo.





La ruta a la Charca Verde puede hacerse en una versión corta, o en otra más larga. La más corta, de unos 5 km entre ida y vuelta, parte del aparcamiento de Canto Cochino, y sería apropiada para senderistas principiantes o familias con niños pequeños. Pero, y aquí viene la dificultad, el acceso a este parking está muy limitado, y sólo conseguirán poder acceder los muy madrugadores. En el centro de visitantes, hay un control de acceso de vehículos, y sólo dejan pasar al cupo de coches diario que caben en el aparcamiento. Cuando éste cupo se llena, el acceso por carretera se cierra al tráfico, y desde ese momento, sólo será posible llegar caminando, haciendo la ruta larga. También, e independientemente del cupo de vehículos, hay que tener en cuenta que el acceso se cerrará igualmente a partir de las 10:30 de la mañana en invierno, y desde las 9:30 en verano. Incluso en días de poca afluencia y aunque el aparcamiento no se haya llenado (días laborables, mal tiempo...).

Como orientación, nosotros fuimos el sábado, llegamos allí sobre las 10:00, y ya el acceso estaba cerrado. Así que, como bien habéis adivinado, nosotros hicimos la ruta larga. Que por otro lado, creo que es más recomendable para adultos, o familias y niños con un mayor nivel. La ruta corta puede ser demasiado corta...

Tuvimos un día soleado, estupendo para disfrutar de los colores de la sierra y de los saltos de agua del Manzanares. Además todavía queda algo de nieve en las zonas altas, por lo que las vistas durante el recorrido tenían un bonito toque invernal, pero sin el frío de esa época. Entre pinos, cipreses, enebros, jaras y algún que otro tejo, fuimos poco a poco ascendiendo hasta llegar a nuestro destino, La Charca Verde. 





Y allí, después de un breve descanso, encontramos el lugar idóneo para jugar un rato a escalar por las rocas. Como os adelantaba en una anterior entrada del blog (Ruta de los Siete Picos), seguramente nuestra siguiente ruta sería por La Pedriza, ya que a Sara le encantó eso de trepar. Y finalmente, así ha sido.



El regreso se puede hacer por el mismo sendero, o también hay la opción de cruzar el río por alguno de los puentes que hay durante el recorrido, y hacerlo por la orilla opuesta a la que hemos subido. Como dato interesante comentar que por la orilla este el recorrido es por sendero, y por la orilla oeste puede hacerse por pista forestal y carretera. Así que hay la opción de elegir qué tipo de recorrido queremos hacer, o combinar ambos.

Saludos y hasta la próxima


Imágenes y texto bajo licencia Creative Commons

Enrique Sampedro Miranda

Blog Ría de Ribadeo: www.riaderibadeo.com


sábado, 7 de febrero de 2026

Censo de aves acuáticas invernantes Ría de Ribadeo (inv. 2025-2026)


Aquí traio os datos do meu censo de aves invernantes na Ría de Ribadeo, que fixen entre os días 1 e 4 de febreiro.

N. científico / N. español / N. galego

Gavia immer / Colimbo grande / Mobella grande - 5

Podiceps auritus / Zampullín cuellirrojo / Mergullón real - 1*

Tachybaptus ruficollis / Zampullín común / Mergullón pequeno - 1

Podiceps nigricollis / Zampullín cuellinegro / Mergullón de pescozo negro - 3

Phalacrocorax carbo / Cormorán grande / Corvo mariño - 25

Bubulcus ibis / Garcilla bueyera / Garza boieira - 150

Egretta garzetta / Garceta común / Garzota - 27

Ardea cinerea / Garza real / Garza real - 40

Platalea leucorodia / Espátula común / Cullereiro - 45

Tadorna tadorna / Tarro blanco / Pato branco - 1

Mareca penelope / Silbón europeo / Asubiador - pato asubión - 107

Mareca strepera /Anade friso / Pato frisado - 2

Anas crecca / Cerceta / Cerceta -110

Anas platyrhynchos / Anade zzulón / Lavanco - 235

Anas acuta / Anade rabudo / Pato rabilongo - 103*

Aythya collaris / Porrón acollarado / Pato de colar - 1

Aythya marila / Porrón bastardo / Pato bastardo - pato caribranco - 2

Haematopus ostralegus / Ostrero / Lampareiro - gabita - 8

Charadrius hiaticula / Chorlitejo grande / Píllara real - 15

Pluvialis squatarola / Chorlito gris / Píllara cincenta - 8

Calidris alpina / Correlimos común / Pilro común - 365

Limosa lapponica / Aguja colipinta / mazarico rubio - 13

Numenius phaeopus / Zarapito trinador / Mazarico chiador - 20

Numenius arquata / Zarapito real / Mazarico real - 40

Tringa totanus / Archibebe común / Bilurico patirrubio - bilurico común - 12

Tringa nebularia / Archibebe claro / Bilurico pativerde - bilurico claro - 55

Actitis hypoleucos / Andarríos chico / Bilurico das rochas - 5

Chroicocephalus ridibundus / Gaviota reidora / Gaivota chorona - x

Larus michahellis / Gaviota patiamarilla / Gaivota patiamarela - x

Larus marinus / Gavión / Gaivotón - x

Alcedo atthis / Martín pescador / Picapeixe - martiño peixeiro - 1

Circus aeruginosus / Aguilucho lagunero / Tartaraña das xunqueiras- tartaraña arpella - 2

Pandion haliaetus / Águila Pescadora / Aguia pescadora - 5*

*Observacións do 27/12/2025

Mobella



A modo de resumo, dicir que son cifras similares ás do ano pasado e anos anteriores. Como datos mais relevantes, destacar a presenza por primeira vez na ría de cinco exemplares invernantes de aguia pescadora. O anterior maior rexistro estivera en catro, así que este ano superamos nunha mais.


Panchita



En canto ás anátidas, en xeral manteñen números parecidos ós dos últimos anos. E como especies raras, podemos citar a presenza de dous exemplares de pato bastardo, un pato de colar e un pato branco.

Patos asubiadores e cercetas

Cercetas

Patos rabilongos


Pato bastardo (femia)

Pato bastardo (macho)

Parella de patos bastardos

Pato de colar

Pato branco


Os limícolas andan tamén con datos semellantes, destacando quizais o pilros, que si que acadaron este ano unha poboación superior.





Por último citar o número de cullereiros, que manteñen a tendencia ascendente dos últimos anos (un exemplar máis este ano que o anterior récord nos meus rexistros).





Saúdos e ata a próxima

Imaxes e texto baixo licenza Creative Commons

Enrique Sampedro Miranda

Blog Ría de Ribadeo: www.riaderibadeo.com



viernes, 7 de marzo de 2025

La Nava y Villafáfila



A finales de febrero fui de viaje con el grupo SEO-Sierra Norte Madrid a las provincias de Palencia y Zamora para visitar varios humedales. La organización corrió a cargo de Miguel Ángel Granado, Míguel para los amigos, con el que llevo tantos años compartiendo viajes, antes en el Elefante Rocoso, y ahora con el grupo local de SEO. Este es todo un clásico de sus viajes, y ya lo he compartido con él en numerosas ocasiones, incluso alguna de ellas organizándolo a medias entre los dos.

Como siempre, la primera jornada la pasamos por los alrededores de Fuentes de Nava, en la provincia de Palencia. Por allí visitamos las distintas lagunas de la Nava, así como la de Boada. Estas son las fotos de algunas de las aves que observamos por esos humedales.
















Vimos muchas especies, pero para mí la estrella de la jornada fue, sin duda, la observación de un sisón en El Hoyo, en las Lagunas de la Nava. Aquí podéis verlo. junto con tres grullas y una espátula al fondo. La foto no es muy buena, ya que estaba muy lejos, pero sirve de testimonio. 




Normalmente tras el primer día, hacíamos noche en el albergue de la Fundación Global Nature en Fuentes de Nava. Pero lleva unos años en los que ya no presta servicio de albergue, por lo que últimamente Míguel reserva un sitio para dormir en Medina de Rioseco (Valladolid), que al estar a medio camino entre la Nava y Villafávila, también está muy bien. Eso además nos permite hacer algo de turismo cultural, ya que el pueblo es realmente bonito. Después de una buena cena en un restaurante castellano con los platos típicos de la zona, nos dimos un paseo nocturno guiados por Raquel, que como gran conocedora del pueblo, nos llevó por las calles, plazas y monumentos más bonitos. Y ya por la mañana, antes de salir para Villafáfila, visitamos la dársena del Canal de Castilla, impresionante obra de ingeniería del S. XVIII. Como decía, es un bonito pueblo, y con mucha historia. Sin duda que merece la pena visitarlo.



Foto: Valentín Rovira


Desde allí nos dirigimos a la provincia de Zamora. Pero antes de comenzar la ruta pajarera por las lagunas de Villafáfila, fuimos a hacer otra visita cultural, en este caso a las ruinas del Monasterio de la Moreruela. Míguel me había hablado de él, ya que viene incluyendo esta visita en sus últimos viajes a la zona. Yo no lo conocía, así que tenía muchas ganas de ir. Y no sólo no me decepcionó, sino que me dejó realmente impresionado. Los restos que se conservan se han restaurado parcialmente, sobre todo para evitar su completa desaparición. No se trata de una reconstrucción como estamos acostumbrados a ver en otros lugares, sino que se ha actuado sobre las zonas que todavía se conservan, pero a la vez mantiene el aspecto de unas ruinas, lo que lo convierte en un sitio con cierto halo de misterio. Además está en un entorno natural muy bonito, alejado de todo, y eso hace que sea muy fácil imaginarse cómo era la vida monacal cuando el monasterio estaba en su apogeo. A ello contribuyen también las explicaciones que se dan en los diferentes paneles explicativos, así como los que hay en un pequeño museo situado en una de sus salas. Como digo, un lugar que me impresionó.










Y ya sí, después de esto, nos dirigimos al entorno lagunar de Villafáfila para disfrutar de otra estupenda jornada de observación de aves. Por cierto, me sorprendió la cantidad de agua que había, no esperaba encontrarme las lagunas así de bien.










Antes de finalizar, quería dejar un saludo a todos los compañeros de viaje que hicieron que este fin de semana saliese todo tan bien. Todos nos conocíamos ya de anteriores viajes, pero aunque no fuese así, con esta gente igualmente todo sería muy fácil, ya que son todos estupendos.

Arriba (de izq. a dcha.): Santi, Quique y Jorge.
Abajo (izq. a dcha.): Míguel, Valentín, Víctor, Rosa, Coral, Raquel, Mario y Javi.
Foto: Miguel Ángel Granado


Y para finalizar, dejo aquí el listado completo de las especies observadas durante los dos días:


Castellano / Nombre científico / Galego

Ánsar / Anser anser / Ganso bravo

Tarro blanco / Tadorna tadorna / Pato branco

Ánade silbón / Mareca penelope / Asubiador - pato asubión

Ánade friso / Mareca strepera / Pato frisado

Cerceta / Anas crecca / Cerceta

Ánade azulón / Anas platyrhynchos / Lavanco

Ánade rabudo / Anas acuta / Pato rabilongo

Pato cuchara / Spatula clypeata / Pato cullerete

Pato colorado / Netta rufina / Pato rubio

Porrón común / Aythya ferina / Pato chupón

Perdiz roja / Alectoris rufa / Perdiz

Zampullín común / Tachybaptus ruficollis / Mergullón pequeno

Zampullín cuellinegro / Podiceps nigricollis / Mergullón de pescozo negro - mergullón orelleiro

Garcilla bueyera / Bubulcus ibis / Garza boieira - garza mediana

Garceta grande / Ardea alba / Garzota grande

Garza real / Ardea cinerea / Garza real

Cigüeña / Ciconia ciconia / Cegoña branca

Morito / Plegadis falcinellus / Mazarico mouro

Espátula / Platalea leucorodia / Cullereiro

Milano real / Milvus milvus / Miñato real

Aguilucho lagunero / Circus aeruginosus / Tartaraña das xunqueiras

Ratonero / Buteo buteo / Miñato

Cernícalo / Falco tinnunculus / Lagarteiro

Gallineta / Gallinula chloropus / Galiña de río - galiñola

Focha / Fulica atra / Galiñola negra

Grulla / Grus grus / Grou

Sisón / Tetrax tetrax / Sisón

Avutarda / Otis tarda / Avetarda

Cigüeñuela / Himantopus himantopus / Patuda - pernalonga

Avoceta / Recurvirostra avosetta / Avoceta

Chorlito dorado / Pluvialis apricaria / píllara dourada

Avefría / Vanellus vanellus / Zaconela (galego local) - avefría

Correlimos común / Calidris alpina / Pilro común - pilro curlibico

Combatiente / Calidris pugnax / Liorteiro

Agachadiza / Gallinago gallinago / Becacina

Zarapito real / Numenius arquata / Mazarico real

Archibebe común / Tringa totanus / bilurico común

Aguja colinegra / Limosa limosa / Mazarico rabinegro

Gaviota reidora / Chroicocephalus ridibundus / Gaivota chorona

Gaviota sombría / Larus fuscus / Gaivota escura

Paloma bravía / Columba livia / Pomba das rochas

Paloma Torcaz / Columba palumbus / Pombo torcaz

Tórtola turca / Streptopelia decaocto / Tórtora turca

Lechuza / Tyto alba / Curuxa

Mochuelo / Athene noctua / Moucho

Búho campestre / Asio flammeus / Curuxa das xunqueiras

Abubilla / Upupa epops / Bubela

Pico picapinos / Dendrocopos major / Peto real

Calandria / Melanocorypha calandra / Calandra real

Cogujada / Galerida cristata / Cotovía cristada

Alondra / Alauda arvensis / Laverca

Bisbita pratense / Anthus pratensis / Pica dos prados

Lavandera blanca / Motacilla alba / Lavandeira branca

Petirrojo / Erithacus rubecula / Paporrubio

Colirrojo tizón / Phoenicurus ochruros / Rabirrubio

Tarabilla / Saxicola rubicola / Chasco

Mirlo / Turdus merula / Merlo

Zorzal alirojo / Turdus iliacus / Tordo rubio

Cetia ruiseñor / Cettia cetti / Reiseñor bravo

Buitrón / Cisticola juncidis / Carriza dos xuncos

Mosquitero común / Phylloscopus collybita / Picafollas común

Mito / Aegithalos caudatus / Ferreiriño rabilongo

Herrerillo / Cyanistes caeruleus / Ferreiriño azul

Carbonero / Parus major / Ferreiro abelleiro - ferreiriño real

Agateador común / Certhia brachydactyla / Gabeador común

Urraca / Pica pica / Pega

Grajilla / Corvus monedula / Gralla pequena

Corneja / Corvus corone / Corvo pequeno

Cuervo / Corvus corax / Corvo grande

Estornino negro / Sturnus unicolor / Estorniño negro

Gorrión / Passer domesticus / Pardal

Gorrión molinero / Passer montanus / Pardal montés

Pinzón / Fringilla coelebs / Pimpín

Verdecillo / Serinus serinus / Xirín

Jilguero / Carduelis carduelis / Xílgaro

Pardillo / Linaria cannabina / Liñaceiro

Escribano triguero / Emberiza calandra / Trigueiro


Saludos y hasta la próxima


Imágenes y texto bajo licencia Creative Commons

Enrique Sampedro Miranda

Blog Ría de Ribadeo: www.riaderibadeo.com